Copyright 2016 - ΥΠΠΟΑ / Εφορεία Αρχαιοτήτων Μαγνησίας
Δημιουργία - Επιμέλεια Ιστοχώρου: Βασίλης Καραχρήστος, Msc Αρχαιολόγος - Ιστορικός
               Ο λόφος της Επισκοπής είναι ένα επιβλητικό βραχώδες ύψωμα στον Άνω Βόλο σε δεσπόζουσα θέση. Η ονομασία Επισκοπή ανάγεται χρονικά στον ύστερο Μεσαίωνα και οφείλεται στην εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και το κτίριο που χρησίμευαν ως έδρα και κατοικία αντίστοιχα του Επισκόπου Δημητριάδος, μετά την κατάληψη της περιοχής από τους Τούρκους (1423), την ερήμωση της Δημητριάδας και την εκδίωξη των χριστιανών από το κάστρο των Αγ. Θεοδώρων. Το Επισκοπείο δεν σώζεται σήμερα παρά μόνο κάποια ερείπια. Σύμφωνα με την  κτητορική επιγραφή στη Β. είσοδο του ναού, ως κτήτορας αναφέρεται ο επίσκοπος της Δημητριάδας, Κάλλιστος το έτος 1639, περίοδος που έγιναν στο ναό κάποιες επεμβάσεις. Η εκκλησία είναι όμως παλιότερη, πιθανόν των τελών του 12ου αι. Στο λόφο σώζονται ερείπια αρχαίων και βυζαντινών τειχών, λείψανα κινστέρνας (δεξαμενή) βυζαντινού στρογγυλού πύργου, καθώς και άλλων  κτισμάτων, που φανερώνουν μια συνεχή εγκατοίκηση  του χώρου κατά  τους αρχαίους χρόνους και τη βυζαντινή περίοδο, με τη μορφή οικισμού, φρουρίου ή βυζαντινής μονής.
Ο ναός της Κοίμησης είναι μια τρίκλιτη βασιλική  χωρίς τρούλλο, ενώ  έχει υποστεί διάφορες επεμβάσεις κατά την Τουρκοκρατία, όταν προστέθηκε στη Δ. πλευρά διώροφος εξωνάρθηκας με 3 καμάρες και στη Ν. ο σημερινός μονόροφος ξυλεπίστεγος εξωνάρθηκας. Η τοιχογραφία στο νάρθηκα πιθανότατα χρονολογείται επί επισκόπου Καλλίστου, ο οποίος έχτισε και το Επισκοπείο που δεν σώζεται. Τα ενσωματωμένα στους τοίχους γλυπτά (σύμβολα, γράμματα, πτηνά, ανάγλυφες παραστάσεις), προέρχονται πιθανόν από  παλιότερη μονή  που προϋπήρχε στο χώρο. Ανάμεσα σ΄ αυτά ξεχωρίζουν τα τμήματα της σαρκοφάγου της Άννας Μελισσηνής (1274-76), συζύγου του Δεσπότη Δημητριάδας, Νικολάου Μελισσηνού. Στο ναό φυλάσσεται και βυζαντινό ανάγλυφο, προερχόμενο από τη μονή της Παναγίας Μακρυνίτισσας, με παράσταση της Παναγίας που οδηγεί το μικρό Χριστό στον μοναχό Λεόντιο.
Οι εξωτερικές τοιχογραφίες χρονολογούνται στο 18ο αιώνα. Αριστερά  καθώς ανεβαίνουμε το λόφο και πρίν φτάσουμε στο ναό της Κοίμησης, συναντάμε και το παρεκκλήσι της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα.
Αρχαία Μνημεία Βυζαντινά Μνημεία